Di tích đình Vĩnh Phúc

Theo truyền thuyết và thần tích được lưu truyền, vào thời vua Lý Thái Tông (1028–1054), tại làng Lệ Mật có một gia đình sinh được người con trai vào năm Bính Dần (1026), đặt tên là Quý Công. Từ nhỏ, Quý Công đã nổi tiếng thông minh, khỏe mạnh và có tài năng hơn người. Năm 13 tuổi, ông đã có tài thao lược; đến năm 16 tuổi được triều đình trọng dụng, giữ chức Giám quan trong triều.

Bấy giờ, trong triều có một vị công chúa trưởng, dung nhan xinh đẹp. Trong một lần du ngoạn trên sông Thiên Đức, thuyền của công chúa không may bị đắm, không tìm thấy thi thể. Nhà vua sai các thuyền trong triều tổ chức tìm kiếm nhưng vẫn không có kết quả. Quý Công đã không quản hiểm nguy, một mình lặn xuống đáy sông, giao đấu với các loài thủy tộc và tìm được thi thể công chúa đưa lên bờ.

Cảm phục trước tài năng và lòng dũng cảm của Quý Công, nhà vua ban thưởng tước lộc, phong chức Thái giám Nội thị Tự khanh, ban thưởng 100 cân vàng và 100 tấm lụa. Tuy nhiên, Quý Công không nhận ân thưởng mà dâng biểu xin nhà vua cho những người dân nghèo ở bản quán được di cư về phía Tây thành Thăng Long, phía sau chùa Bảo Tự, khai khẩn đất đai, lập thành các trại. Nhà vua chấp thuận. Công việc được tiến hành thuận lợi, hình thành cộng đồng dân cư được biết đến với tên gọi Thập Tam Trại.

Quý Công qua đời vào năm Kỷ Hợi (1119), ngày 12 tháng 10, hưởng thọ 93 tuổi. Hay tin, nhà vua vô cùng thương tiếc vị công thần, ban lụa là và sai quần thần đưa thi hài ông về bản quán ở Lệ Mật. Trên đường đưa tang, khi việc mai táng chưa hoàn tất thì đất bỗng nổi lên thành một gò mối lớn, được nhân dân coi là phần mộ linh thiêng của Đức Thánh.

Nhà vua ban thưởng cho nhân dân các trại 300 quan tiền làm tiền hương hỏa, đồng thời cho phép nhân dân các trại lập đình, đền để phụng thờ, tế lễ và tưởng nhớ công đức của Quý Công. Từ đó, tín ngưỡng thờ Đức Thánh Lệ Mật được lưu truyền qua nhiều thế hệ, trở thành một nét văn hóa tâm linh gắn bó với cộng đồng cư dân vùng Thập Tam Trại.

Đình Vĩnh Phúc là một trong những di tích thờ Đức Thánh, lưu giữ những giá trị lịch sử, văn hóa và tín ngưỡng gắn với quá trình hình thành, phát triển của cộng đồng cư dân phía Tây kinh thành Thăng Long xưa.