Chùa Trung Thôn

Di tích chùa Trung Thôn, từ khi hình thành luôn gắn liền với các sự kiện của dân làng thôn Xuân Đỗ Trung (ngày nay gọi là Trung Thôn), trải qua các thời kỳ, di tích được tôn tạo như hiện nay và vẫn tiếp tục là nơi sinh hoạt văn hóa tín ngưỡng của nhân dân TDP Trung Thôn. Di tích hiện còn lưu giữ được một số di vật có giá trị.

Hiện nay, chùa Trung Thôn thờ Phật cũng như nhiều ngôi chùa khác tại miền Bắc Việt Nam.

Đối với người dân Việt xưa và nay tìm đến ngôi chùa như một điểm đến dưới sự thôi thúc của nhu cầu tâm linh. Chính vì thế chùa Trung Thôn cũng như nhiều ngôi chùa làng khác được dựng lên với mục đích dùng giáo lý nhà Phật để đề cao tính khuyến thiện, trừng ác, giáo dục lòng nhân ái cho con người, khiến cho họ biết hướng về điều lành, điều thiện. Tại Tiền đường đặt các tượng Khuyến thiện, Trừng ác, ban Đức ông và ban Thánh tăng. Trên Phật điện bài trí các tượng Tam thế, A Di Đà Tam tôn, Quan Âm chuẩn đề, Thích Ca, … Do đó, chùa Trung Thôn không chỉ là nơi thờ Phật, mà còn là một trung tâm sinh hoạt tôn giáo, một biểu tượng của sự cố kết cộng đồng trong truyền thống và hiện tại của nhân dân Trung Thôn.

Chùa Trung Thôn (Sùng Phúc tự) là ngôi chùa thờ Phật theo phái Đại thừa. Phật Giáo là một trong 3 tôn giáo lớn nhất thế giới. Là tôn giáo bản địa cực kỳ phát triển ở Ấn Độ thế kỷ VI TCN. Phật giáo được du nhập vào Việt Nam từ rất sớm, khoảng thế kỷ thứ nhất trước Công nguyên qua những cuộc truyền giáo, sự giao thoa văn hóa giữa các nền văn minh lớn trên thế giới thì tôn giáo này đã thịnh hành ở Việt Nam. Đã từng có thời kỳ Phật Giáo được tôn làm quốc giáo ở nước ta vào thời nhà Lý. Các vua thời Lý rất sùng đạo, đặc biệt vua Lý Thái Tông là vị Tổ thuộc phái Thiền Vô Ngôn Thông, đạo được đời thường hóa, dân gian hóa. Đến đời nhà Hậu Lê thì Nho giáo được coi là quốc giáo và Phật giáo đi vào giai đoạn suy thoái. Đến cuối thế kỷ XVIII, vua Quang Trung cố gắng chấn hưng đạo Phật, chỉnh đốn xây chùa, nhưng vì mất sớm nên việc này không có nhiều kết quả. Đến thế kỷ 20, chịu ảnh hưởng mạnh của phong trào chấn hưng Phật giáo của các nước, Phật giáo Việt Nam lại phát triển mạnh mẽ khởi đầu từ các đô thị miền Nam với các đóng góp quan trọng của các nhà sư Khánh Hòa và Thiện Chiếu.

Có thể thấy rõ, Phật giáo ở Việt Nam bao gồm nhiều tông phái khác nhau, có lịch sử phát triển khá phức tạp. Tuy nhiên, theo các cụ cao niên tại địa phương, Chùa Trung Thôn (Sùng Phúc tự) từ khi xây dựng luôn do các phụ lão, dân làng trông nom bảo quản, thờ cúng Phật theo phái Đại thừa như đa phần các ngôi chùa Bắc Bộ, từ 2001 nhà sư trụ trì chùa về trông nom cho đến nay vẫn duy trì thờ cúng Phật như trước đây.

Không chỉ là nơi thờ Phật, trong chùa còn phối thờ những người có công với làng xã. Bên cạnh việc thờ hậu trong chùa còn thờ Mẫu, thờ Tổ

Một loại hình tín ngưỡng dân gian của người Việt cổ được lưu truyền và tồn tại đến nay. Các nội dung thờ tự khác nhau tại di tích này trước hết nhằm đáp ứng đời sống tín ngưỡng tâm linh của nhân dân địa phương, nhưng đồng thời còn có tác dụng cố kết cộng đồng, khuyến thiện trừng ác, giáo dục truyền thống uống nước nhớ nguồn, hướng con người đến các giá trị tốt đẹp và nhân văn, rất đáng được trân trọng và đề cao.

Chùa Trung Thôn được UBND thành phố Hà Nội xếp hạng Di tích lịch sử tại Quyết định số 1298/QĐ-UBND ngày 08/3/2024.