Chùa Đồng giá

CHÙA ĐỒNG GIÁ

Chùa Đồng Giá thuộc thôn Lại Yên, xã Sơn Đồng, tp Hà Nội là vùng đất cổ "địa linh nhân kiệt", vốn được cư dân làng Tiền Liệt (xã Tiền Yên) di cư đến khai phá từ sớm. Nhờ lợi thế đầm nước lớn giàu thủy sản, người dân nơi đây phát triển mạnh nghề mò cua bắt ốc, hình thành nên tên gọi dân gian "Đồng Ốc" hay "Kẻ Ốc". Trải qua nhiều thế kỷ, Lại Yên sở hữu hệ thống thiết chế văn hóa lâu đời như quán Kính Thiên Đài, chùa Nhạ Phúc, các lăng đá thời Lê - Trịnh, đồng thời là quê hương của nhiều bậc đại khoa, hiền tài đóng góp lớn cho lịch sử dân tộc.

Chùa Đồng Giá (tên chữ là Thiên Phúc Thiên Tự) tương truyền được xây dựng từ thời Lý với quy mô nhỏ theo kiểu chữ "Nhị" gồm Tiền đường và Thượng điện. Ngôi chùa gắn liền với sự linh thiêng, bốn cây muỗm cổ thụ và hai bức phù điêu gỗ chạm trổ công phu răn dạy điều thiện dạt về sau một trận lũ lớn. Đến những năm 1960 - 1970, chùa bị đổ nát, xuống cấp nên nhân dân đã chuyển phần lớn tượng Phật và phù điêu về chùa Nhạ Phúc; hiện tại chùa chỉ còn lưu giữ hai pho tượng (A Di Đà, Đức Ông) và một bức phù điêu còn sót lại. Chùa hiện không có sư trụ trì, việc thắp hương tế tự do người dân duy trì vào các ngày rằm, mùng một và dịp Tết cổ truyền.

Chùa Đồng Giá quay hướng Nam nhìn ra hồ lớn, mang vẻ u tịch trầm mặc với các cây lưu niên dù khuôn viên đã bị thu hẹp và chưa được tu bổ. Kiến trúc chùa có mặt bằng dạng chữ Đinh (丁) gồm tòa Tam bảo. Trong đó, Tiền đường là phần hiên 3 gian bán mái, mở 3 cửa và còn sót ngói hoa cúc thời Lê Trung hưng; Thượng điện là nếp nhà dọc 4 gian tường hồi bít đốc, mái ngói mũi hài, sử dụng kết cấu vì gỗ chồng rường và kèo cầu quá giang gối tường không có hoa văn. Trải qua biến thiên lịch sử, di vật tại di tích còn rất ít ỏi và khuyết thiếu nhiều so với quy chuẩn chùa vùng đồng bằng Bắc Bộ. Hệ thống tượng thờ chỉ gồm tượng Phật A Di Đà (gian giữa) và tượng Đức Ông (gian phải) có niên đại sớm, cùng một số đồ thờ nhỏ đơn sơ như chân nến, đài nước, mâm bồng, bát hương.